Nadmierny apetyt

Pochłanianie sporej ilości kalorii, występujący przy tym brak ruchu i aktywności fizycznej, a także nieuregulowane hormony wpływające na apetyt to główne czynniki powodujące przybieranie masy ciała i kiepską kontrolę nad spożywanymi kaloriami. Nadmierny apetyt powoduje przybieranie na masie ciała, co niekorzystnie wpływa na kompozycję sylwetki oraz działanie profilaktyczne względem chorób cywilizacyjnych. Z nadmiernym apetytem można podjąć skuteczną walkę, natomiast trzeba w tym przypadku skupić się na ważnych elementach w stylu życia. Jak zatem z nim walczyć?

Z tego artykułu dowiesz się:

  • jakie są przyczyny nadmiernego apetytu.
  • jak zahamować nadmierny apetyt,
  • nadmierny apetyt, a suplementy diety.

Nadmierny apetyt - przyczyny

Przyczyną nadmiernego apetytu jest źle prowadzony przez nas styl życia. Bardzo silnie determinuje on chęć zjedzenia spożycia kolejnych kalorii, przez wpływa on na wahania w masie ciała. Wśród kluczowych przyczyn nadmiernego apetytu można wyróżnić źle zbilansowaną dietę, która wymaga poprawy pod kątem kompozycji potraw w trakcie dnia.

 

Często przyczyny niepowodzeń w kontroli apetytu leżą w braku czasu na spożywanie regularnej ilości posiłków. Życie w biegu, ciągły pośpiech często wymusza na nasz sztuczne odwlekanie uczucia głodu, co w dalszej perspektywie czasu przyczynia się do nadmiernego spożycia kalorii w krótkim czasie. Często taką sytuację określa się jako "wilczy apetyt". Pojawia się on w momencie, kiedy po skończonej intensywnej pracy mamy czas dla siebie. Wtedy też następuje wysłanie sygnału do mózgu przez nasz organizm o konieczności zjedzenia obfitego posiłku, aby zrealizować zapotrzebowanie organizmu na podstawowe potrzeby fizjologiczne.

 

Takie sytuacje często kończą się spożywaniem kilku tysięcy kalorii w krótkim odstępie czasu, co niestety przyczynia się w czasie do podwyższenia masy ciała. Innymi słowy stres i inne czynniki towarzyszące nam w trakcie dnia, wpływają na nasz apetyt lub uczucie głodu.

nadmierny apetyt

Oto najpopularniejsze przyczyny nadmiernego apetytu.

  • nieregularne spożywanie posiłków w trakcie dnia,
  • niska wartość kalorii w trakcie dnia (co wymusza spożywanie kalorycznych przekąsek),
  • nadmiar cukru we krwi,
  • zaburzenia hormonalne,
  • zaburzenia emocjonalne (często też zaburzenia odżywiania),
  • stosowanie niektórych leków.

Zdarzają się oczywiście sytuacje, w których sięgamy po kolejne posiłki w wyniku nudy i chęci zagospodarowania wolnego czasu.

Warto pamiętać, że proces jedzenia powiązany jest z uwalnianiem hormonu szczęścia, czyli serotoniny, niestety uwalniana jest ona również w przypadku nadmiernego spożywania kalorii wywołanego nagłym uczuciem głodu.

Pierwsze dwa punkty są ze sobą powiązane, ponieważ nieregularność spożywania posiłków powoduje zachowania kompensacyjne w postaci zjadania zbyt dużych ilości kalorii. Przyczyną jest tutaj również stres (szczególnie w sytuacjach stresowych), pośpiech i brak wolnej chwili.

Nadmierny apetyt może być także wywołany poprzez nieustabilizowany poziom cukru we krwi. Dzieje się tak w przypadku osób z insulinoopornością oraz z cukrzycą typu II. Osoby takie cierpią na zaburzenia hormonalne, które destabilizują ośrodek sytości, który nie jest w stanie wysyłać do mózgu odpowiednich sygnałów odnośnie głodu lub uczucia sytości. Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku otyłości, a konkretniej osób otyłych i z nadwagą.

Zaburzenia emocjonalne to również poważna przyczyna problemów z nadmiernym apetytem. Często zaburzenia te powiązane są z napadami objadania lub przesadnym wstrzymywaniem się od jedzenia, co powoduje wyrzuty sumienia i pogłębianie się zaburzeń odżywiania. Bardzo często w tych przypadkach interweniować powinien psycholog, psychodietetyk, a czasem nawet psychiatra. Często jest to zespół interdyscyplinarny. Warto także dodać, że w przypadku nadmiernego apetytu najbardziej powszechnym zaburzeniem jest zespół napadowego objadania, które często kończy się sięganiem po słodycze, pochłanianiem słonych przekąsek i innych produktów spożywczych typu comfort food.

Niektóre leki mogą także powodować nadmierny apetyt. Wśród nich, niebezpiecznie są glikokortykosteroidy, które powodują zaburzenia hormonalne w gospodarce węglowodanowej, powodując nieuregulowany poziom insuliny i glukozy we krwi. Taka sytuacja często prowadzi do sięgania po produkty podnoszące cukier, np. słodycze.

Nie można zapomnieć także o źle zbilansowanej diecie, która obfituje w produkty typu fast-food, które nie powodują uczucia sytości i nie przynoszą żadnej wartości odżywczej. Zawierają natomiast sporo kalorii, które mogą przyczyniać się do powodowania nadwagi i dalej różnych chorób. Nadmiar fast-foodów może nawet wywołać dnę moczanową.

Jak zahamować nadmierny apetyt?

Aby zahamować chęć sięgnięcia po dodatkowe kalorie i zniwelować uczucie głodu, należy podjąć pewne kroki żywieniowe, które przyczynią się do sporej modyfikacji prowadzonego stylu życia.

Niezbędne kroki ku lepszej kontroli apetytu


Na samym początku warto skupić się na spożywania produktów nisko przetworzonych i ograniczyć jedzenie produktów typu fast food. Pochłaniają one sporą ilość pieniędzy, a przy okazji mogą wywoływać liczne stany zapalne, np. mogą przyczyniać się do zmian hormonalnych, powodować choroby, zaburzenia hormonalne i zaburzenia metaboliczne, chociażby podwyższenie poziomu glukozy we krwi.

Nadmierny apetyt można zredukować dzięki regularnemu nawadnianiu, które powoduje zmniejszenie apetytu, pozwala na odczuwanie sytości przez dłuższy czas i reguluje procesy metaboliczne zachodzące w organizmie. Wystarczy popijać szklankę wody do każdego posiłku. Warto dodać, że nadmierne spożycie produktów typu fast food może powodować wzmożone pragnienie i odwadniać organizm. Kiedy odczuwamy wzmożone pragnienie, nie zwlekajmy i sięgnijmy po najbardziej potrzeby do przeżycia płyn, czyli wodę.

 

nadmierny apetyt

Następnym krokiem, pozwalającym zmniejszyć nadmierny apetyt jest jedzenie dań o niskim indeksie glikemicznym i niskim ładunki glikemicznym. Często są to produkty nisko przetworzone z podstawową obróbką termiczną. Mogą to być np. produkty wykonane techniką aldente. technika ta polega na celowym niedogotowywaniu warzyw, produktów pełnoziarnistych (np. płatki owsiane), co pozwala na zachowanie większej ilości błonnika pokarmowego, który powoduje uczucie sytości.

Jedzenie ustalonych wcześniej posiłków, często uprzednio przygotowanych, wpływa na regularnie wywoływane uczucie szczęścia poprzez obecność serotoniny, redukcję uczucia głodu, wpływa na szybkie pojawienie się uczucia sytości i dostarcza dużej ilości energii do działania. Szczególnie ważne są takie działania w trakcie okresu u kobiet, kiedy to zmieniają się stężenia poszczególnych hormonów wpływających na apetyt.

Warto się także wysypiać. Odpowiednia długość snu korzystnie wpływa na apetyt poprzez regulację poziomu hormonów greliny i leptyny, które odpowiadają za kontrolę centrum sytości, czyli ośrodek sytości. Nadmierny apetyt można zatem kontrolować dzięki spaniu około 7-9 h dziennie. Niestety taka sytuacja nie zawsze ma miejsce, przez co cierpi na tym gospodarka hormonalna i wspomniany apetyt.

Nadmierny apetyt, a suplementy diety.


Okazuje się, że nadmierne łaknienie można skutecznie obniżyć dzięki odpowiedniej suplementacji. Dzieje się tak dlatego, że duża gama składników aktywnych ma szeroki wpływ na kontrolę ośrodka głodu i sytości.

Jakie suplementy działają?


Aby poskromić nadmierny apetyt, można wspierać się następującą suplementacją diety.

  • Błonnik,
  • Chrom,
  • Ekstrakt z zielonej herbaty,
  • Liście banaba,
  • Ekstrakt z rośliny Garcinia cambogia.

Wspomniane wyżej suplementy diety, to preparaty wpływające na stabilizację poziomu cukru we krwi. Proces ten poprawia sytość, zapobiega otyłości, redukuje wilczy głód i wzmożony apetyt. Można więc powiedzieć, że preparaty te to tabletki hamujące apetyt, które można stosować wspomagająco po uprzedniej konsultacji z lekarzem i dietetykiem.

Warto pamiętać, że nadmierny apetyt, uczucie głodu i łaknienie to konsekwencje prowadzonego stylu życia. Taki proces przyczynia się do powstawania chorób, stanów zapalnych i innych zaburzeń. Aby temu zapobiec, należy podjąć znaczące kroki w swoim żywieniu i modyfikacji stylu życia.

Bibliografia:
Cordain L, Eaton SB, Sebastian A, Mann N, Lindeberg S, Watkins BA, O'Keefe JH, Brand-Miller J. Origins and evolution of the Western diet: health implications for the 21st century. Am J Clin Nutr. 2005;81(2):341–354.
Smith PM, Ferguson AV. Neurophysiology of hunger and satiety. Dev Disabil Res Rev. 2008;14(2):96–104.
Lundin L, Golding M, Wooster TJ. Understanding food structure and function in developing food for appetite control. Nutr Dietetics. 2008;65(3):S79–S85.
Peters HPF, Mela DJ. Weight control and satiety. Understanding the science and opportunity. Agro FOOD Industry Hi-Tech. 2008;19(3):20–22.

 

Mateusz Jagielski - Szczypik
Dietetyk kliniczny, Trener przygotowania motorycznego

Specjalizuję się w żywieniu i treningu w zaburzeniach hormonalnych, głównie w chorobach Hashimoto i chorobach tarczycy. Autor licznych artykułów w tematyce  dietetyki i suplementacji. Na co dzień pomagam osobom odzyskać zdrowie poprzez zalecenia żywieniowe i odpowiednio przygotowany trening. Prowadzę również treningi motoryczne z dziećmi, by niwelować nieprawidłowe wzorce ruchowe i postawę.