elastyna

Tkanka łączna w organizmie człowieka to jeden z najważniejszych elementów budujących narządy, aparat ruchu, odpowiadający przy tym za utrzymanie integralności całego ciała. Składnikiem tkanki łącznej, który charakteryzuje się największą rozpoznawalnością, jest kolagen. Nie każdy jednak kojarzy elastynę. Jest to rodzaj białka strukturalnego, które często współgra z kolagenem we wsparciu zdrowia i wyglądu zewnętrznego. Okazuje się, że białko to ma bardzo szerokie zastosowanie w kosmetyce, nie bez powodu często znajduje ono miejsce w kosmetykach przeznaczonych do twarzy, a także preparatach na włosy i paznokcie. Czym jest elastyna i jakie posiada właściwości?

Z tego artykułu dowiesz się:

  • czym jest elastyna i jakie posiada właściwości?
  • budowa elastyny.
  • jak suplementować kolagen z elastyną?


Elastyna - co to takiego?


Elastyna, podobnie jak kolagen, jest rodzajem białka strukturalnego, które naturalnie występuje w organizmie. Jest także integralnym składnikiem tkanki łącznej i najczęściej występuje w skórze, włosach oraz paznokciach. Elastyna jest białkiem produkowanym przez komórki skóry i inne komórki ciała, wchodzące w skład mezodermy - fibroblasty.

 

Zastosowanie elastyny jest duże. Elastyna nadaje skórze elastyczność, sprężystości oraz jędrności. Można ją znaleźć także w tkankach innych narządów, np. w tkance płucnej i w sercu. Podobnie, jak ma to miejsce w przypadku kolagenu, elastyna nadaje swoje charakterystyczne właściwości stawom, więzadłom, naczyniom krwionośnym oraz mięśniom.

 

 

Organizm człowieka jest w stanie samodzielnie produkować pewne ilości elastyny, jednakże zdolność ta zostaje obniżona wraz z wiekiem, a otaczające nas stresory środowiskowe oraz problemy ze zbilansowaniem diety w wysokiej jakości białko, sprawiają, że coraz ciężej uzyskać w organizmie odpowiednio dużą ilość elastyny.

Niedostateczna ilość tego składnika przyczynia się do osłabienia struktur obfitych w tkankę łączną, co powoduje większy prozapalny wpływ ze strony wolnych rodników tlenowych. Skóra w takim przypadku jest podatna na procesy starzenia, włókno elastyny ulega niszczeniu, a nasze ciało, ma więcej stanów zapalnych.

Elastyna w kosmetyce i w suplementacji stanowi czynnik zapobiegający sztywności skóry, jej odwodnieniu oraz braku jędrności. Właściwości elastyny polegają na uodpornieniu tkanki łącznej na uszkodzenia mechaniczne. Co więcej, elastyna sprzyja lepszej regeneracji w tkance łącznej, co umożliwia zachowanie młodego i pięknego wyglądu skóry.

 

Elastyna w kosmetyce stanowi główny składnik kosmetyków dla skóry dojrzałej. Nie bez powodu taka sytuacja ma miejsce. Okazuje się, że elastyna przyczynia się do redukcji zmarszczek, zmniejszenia stanu zapalnego w obrębie skóry oraz do jej większego napięcia. Kosmetyki na bazie elastyny to idealne rozwiązanie dla osób przemęczonych, odwodnionych i chcących zadbać o swój wygląd skóry.

Co ciekawe, elastyna w kosmetyce, znajduje zastosowanie jako czynnik ochraniający przed nadmiernym działaniem promieni UV. Nie bez przyczyny jest ona składnikiem wielu kremów z filtrem UV. Posiada ona zdolność absorbowania wspomnianych promieni, co zwiększa bezpieczeństwo w trakcie trwania upałów.

Elastyna znajduje się także w kosmetykach kolorowych, które stanowią ciekawą alternatywę na imprezy okolicznościowe oraz na co dzień. Dzięki obecności tego białka poprawia się wygląd wizualny skóry i nie tylko, ponieważ elastyna może być także składnikiem tuszu do rzęs.

Elastyna w tuszu do rzęs

Co więcej, elastyna sprawia, że paznokcie stają się mniej łamliwe i bardziej wytrzymałe na czynniki mechaniczne. Działa ona regenerująco na płytkę uwrażliwionego paznokcia. Nie tylko znajduje się ona w odżywkach do paznokci, ale też w lakierach.

Elastynę stosuje się także w suplementach diety, co oznacza, że może być także pomocna we wsparciu prawidłowego działania aparatu ruchu. Elastyna wraz z kolagenem odpowiada za utrzymanie prawidłowej struktury więzadeł, chrząstek, mięśni i ścięgien, co sprawia, że jest to białko o działaniu ochraniającym w przypadku stanów, jak przeciążenia i ewentualne urazy podczas aktywności. Jest to ważne z punktu widzenia osób regularnie trenujących, których organizmy są stale obciążone przez kolejne sesje treningowe i wymagają odpowiedniego poziomu regeneracji.

Elastyna i jej budowa.


Jak już wiadomo, elastyna jest białkiem produkowanym przez fibroblasty, które potem wysyłają ją do macierzy pozakomórkowej w celu dalszej obróbki. W trakcie tej obróbki następuje rozbudowywanie struktury elastyny o kolejne aminokwasy.

Składa się ona głównie z glicyny i proliny. Są to także aminokwasy, które stanowią główną część składową kolagenu, jednakże w odróżnieniu od niego, w skład elastyny, praktycznie nie wchodzi hydroksyprolina i hydroksylizyna.

Innymi ważnymi aminokwasami budującymi strukturę elastyny są desmozyna i izodesmozyna. Sprawiają one, że włókno elastyny rozciąga się do prawie podwójnej długości, co definiuje większość jej właściwości wobec skóry i nie tylko.

Elastyna - suplementacja i jej połączenie z kolagenem?


Elastyna często bywa składnikiem suplementów diety. Co prawda, rzadko ona występuje osobno w postaci suplementu, częściej w towarzystwie innych substancji jak kolagen i kwas hialuronowy.

W takim połączeniu, suplementy z elastyną przyczyniają się do poprawy działania całego organizmu. Elastyczność skóry to bardzo ważny aspekt, który pragnie zabezpieczyć każda osoba dbająca o siebie. Właściwości elastyny pozwalają na poprawę jakości skóry, redukcję zmarszczek i poprawę wyglądu zewnętrznego.

Włókna elastynowe, podobnie jak włókna kolagenowe, znajdują się także w mięśniach, ścięgnach i więzadłach. Okazuje się, że dzięki odpowiedniej suplementacji z kolagenem, elastyną i kwasem hialuronowym, można uodpornić te struktury na przeciążenia związane z aktywnością fizyczną. Z uwagi na coraz częstsze próby podejmowania wysiłku sportowego, zakup suplementu z elastyną wydaje się dobrą inwestycją w profilaktykę.

Elastyna w kosmetykach i suplementach może ograniczyć problemy z utratą wody ze skóry zewnętrznej. Dzięki tej właściwości można zachować młody i promienny wygląd zewnętrzny, ograniczyć widoczność zmarszczek i wzmocnić działanie wiązań peptydowych, odpowiedzialnych na wypełnianie przestrzeni między zmarszczkami. Ponadto suplementacja elastyną i kolagenem korzystnie wpływa na siatkę kolagenową, która dzięki właściwemu stężeniu wymienionych substancji może zredukować widoczność cellulitu.

Warto dodać, że suplement z elastyną wpływa na właściwości skóry i chroni ją przed nadmiernym działaniem promieni słonecznych i ogranicza proces glikacji, czyli niszczenia struktur organizmu w wyniku dołączania się cząsteczek cukru do białek. Jest to świetna wiadomość dla osób cierpiących np. na cukrzycę typu II. Warto więc w tym przypadku stosować elastynę.

Elastyna - pielęgnacja skóry

Kolagen z elastyną to świetne połączenie związków wspierających wzajemnie swoje działanie na skórę i inne tkanki organizmu. Zarówno w przypadku elastyny i kolagenu, można oczekiwać korzyści w wyglądzie włosów. Elastyna nadaje im odporności, połysku jędrności i pozwala zachować odpowiednie nawilżenie.

Zastosowanie elastyny odpowiada także za kształtowanie pojemności tkanki płucnej. Jest ona jej integralnym elementem, a jej odpowiednie stężenie sprzyja zwiększeniu pojemności oddechowej.

Podsumowanie


Elastyna to białko strukturalne, które wykazuje podobne korzyści jak kolagen. Odgrywa ona ważną rolę w dbaniu o właściwe napięcie i naprężenie skóry, włosów i paznokci. Elastyna znajduje się także w innych częściach organizmu.

Związki chemiczne budujące elastynę pozwalają jej na ogromną rozciągliwość, co tylko potwierdza jej właściwości redukujące zmarszczki, poprawiające wygląd cery dojrzałej, ograniczające odwadnianie skóry poprzez warstwę okluzyjną nawilżającą tą tkankę łączną i działające na skórę mniej drażniąco, niż pozostałe rodzaje kosmetyków.

Elastyna chroni skórę i wypełnia wolne przestrzenie, tworząc na skórze delikatny film zabezpieczający. Ponadto jest ona niezwykle pomocna przy zabezpieczeniu skóry przed promieniami UV i poprawia jakość płytki paznokci. Nie bez powodu białko to jest częstym składnikiem w produkcji kosmetyków i produkcji lakierów. Jej elastyczność posiada także zastosowanie w dbaniu o aparat ruchu. Substancją działającą podobnie jest oczywiście kolagen, jednakże w codziennej suplementacji, częściej spotkamy się z połączeniem typu kolagen z elastyną.

W ramach ciekawostki warto dodać, że elastyna jest naturalnym elastomerem, czyli składnikiem, w którym siły rozciągające nie są w stanie trwale zniekształcić struktury tego białka. Włókna kolagenowe i włókna elastyny cechują się ogromną odpornością.

Bibliografia


Kielty CM, Sherratt MJ, Shuttleworth CA. Elastic fibres. J Cell Sci. 2002;115(Pt 14):2817-2828.
Wong R, Geyer S, Weninger W, Guimberteau JC, Wong JK. The dynamic anatomy and patterning of skin. Exp Dermatol. 2016;25(2):92-98.
Debelle L, Tamburro AM. Elastin: molecular description and function. Int J Biochem Cell Biol. 1999;31(2):261-272.

 

Mateusz Jagielski - Szczypik
Dietetyk kliniczny, Trener przygotowania motorycznego

Specjalizuję się w żywieniu i treningu w zaburzeniach hormonalnych, głównie w chorobach Hashimoto i chorobach tarczycy. Autor licznych artykułów w tematyce  dietetyki i suplementacji. Na co dzień pomagam osobom odzyskać zdrowie poprzez zalecenia żywieniowe i odpowiednio przygotowany trening. Prowadzę również treningi motoryczne z dziećmi, by niwelować nieprawidłowe wzorce ruchowe i postawę.