trądzik androgenny

Końcówka dojrzewania często wiąże się z licznymi zmianami hormonalnymi. Hormony płciowe szaleją, co może objawiać się w różny sposób. W przypadku osób wchodzących w wiek dorosłości, a nawet osób starszych (przy występowaniu zmian hormonalnych), może dojść objawów manifestacji hormonalnej, tzw. zmiany skórne. Charakteryzują one tzw. trądzik androgenny. Trądzik ten, charakteryzuje się zmianami, który mają bolesny charakter oraz pogarszający wygląd zewnętrzny. Większość tych niekorzystnych zmian, jest widoczna na skórze twarzy. Jak pojawia się trądzik androgenny i jak wspomóc leczenie trądziku hormonalnego?

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Czym charakteryzuje się trądzik hormonalny i jakie są jego przyczyny?
  • Jak przebiega leczenie trądziku hormonalnego?
  • Sposoby na wsparcie organizmu podczas leczenia trądziku androgennego.

Trądzik androgenny i jego charakterystyka


Trądzik hormonalny pojawia się w przebiegu licznych wahań hormonów płciowych, czyli testosteronu oraz estrogenów w przypadku kobiet. Zazwyczaj pojawienie się zmian trądzikowych kojarzy się z wiekiem młodzieńczym, jednakże nawet w późniejszym okresie, człowiek jest narażony na występowanie zmian w układzie hormonalnym. Dużo do powiedzenia w tej materii, ma prowadzony styl życia, który silnie wpływa na zmiany w układzie hormonalnym.

W przypadku kobiet może także dochodzić do manifestacji tzw. trądziku różowatego, który pojawia się w wyniku zaburzeń w gospodarce estrogenów. Przyczyną powstawania stanu zapalnego na skórze, są obecne zaburzenia hormonalne, które wynikają z m.in. niepoprawnych nawyków żywieniowych.

 

Zmiany skórne pojawiają się w wyniku wzrostu lub spadku poszczególnych hormonów. Objawiają się one zaburzoną produkcją sebum, czyli czynnika nawilżającego łojem włosy i skórę na twarzy. Ujścia gruczołów łojowych zostają zaczopowane, co przyczynia się do powstania stanu zapalnego z uczestnictwem prozapalnych bakterii, m.in. Propionibacterium acne. Gruczoły łojowe, poprzez zablokowane ujścia, starają się wyprowadzić sebum, niestety powoduje to powstawanie ropni na skórze i licznych zaczerwienień, charakteryzujących proces zapalny. Zmianom tym towarzyszy często ból i dyskomfort.

 

 

Na zmiany hormonalne wpływa prowadzony styl życia w postaci diety, poziomu aktywności fizycznej, otaczającego stresu i jego natężenia oraz stopień odżywienia organizmu. Często jego przeżywienie w postaci nadwagi lub otyłości, sprzyja powstawaniu trądziku hormonalnego.

trądzik androgenny

Przy odczuwalnych zmianach w samopoczuciu i wyglądzie skóry na zewnątrz, często pojawiają się charakterystyczne objawy trądziku hormonalnego, które utrudniają codzienne funkcjonowanie, a przy tym powodują uczucie dyskomfortu w otoczeniu bliskich.

Wśród objawów towarzyszących w przebiegu trądziku hormonalnego, szczególnie jego odmiany androgenowej, wymienia się:

  • zaczerwienienie twarzy,
  • liczne krotki występujące na brodzie, polikach, plecach i klatce piersiowej, czyli miejscach najliczniejszego występowania gruczołów łojowych,
  • obecność cery trądzikowej, czyli tłustej i błyszczącej skóry,
  • bolesność przy dotykaniu miejsc zapalnych,
  • pogorszone samopoczucie,
  • nadmierne owłosienie,
  • powstawanie torbieli ropnych.

Podobne objawy mają miejsce przy występowaniu innego rodzaju trądziku, tj. trądziku różowatego, jednakże ten rodzaj charakteryzuje się częściej występującym zaczerwieniem skóry, niż obecnością licznych krostek.

Hormony płciowe, które biorą udział w regulacji hormonalnej, i które mogą ulegać zaburzeniom przy trądziku hormonalnym to hormony płciowe (estrogen, progesteron, testosteron całkowity), hormony tarczycy, insulina, prolaktyna, hormony luteotropowy i hormon folikulotropowy, dihydrotestosteron (DHT) i dihydroepiandrostendion (DHEA). W przypadku wystąpienia takich zmian hormonalnych i zmian skórnych zleca się odpowiednie leczenie z asystą dermatologa.

Trądzik androgenny - przebieg leczenia


Przy leczeniu trądziku androgennego stosuje się odpowiednie leki działające miejscowo i ogólno-ustrojowo. Są to przeważnie leki antybiotyki oraz preparaty, które są pochodnymi witaminy A, tzw. retinoidy. Leczenie trądziku hormonalnego metodami farmaceutycznymi trwa z reguły kilka miesięcy i wymaga skrupulatnego trzymania się zasad zażywania poszczególnych leków farmakologicznych.

Przy stosowaniu antybiotyków należy liczyć się z okresowym osłabieniem i problemami z odpornością. Oprócz tego stosowanie kremów z pochodnych witaminy A może uwrażliwiać skórę na działanie promieni słonecznych. Nadmierne opalanie się, może prowadzić do zaostrzenia nieprzyjemnych zmian trądzikowych i pogorszyć skuteczność leczenia. Należy bezwzględnie zrezygnować z opalania lub stosować silne kremy z filtrem przeciw UV.

Ponadto zaleca się zaniechanie chwilowe starań o dziecko, ponieważ nadmierna ilość witaminy A uszkadza płód i ma wpływ na niekorzystne zmiany genetyczne. W przypadku natomiast odbywania stosunków płciowych należy używać środków antykoncepcyjnych.

Oprócz standardowego leczenia trądziku hormonalnego zaleca się przede wszystkim odpowiednią modyfikację stylu życia, obejmującą dbanie o żywienie i swoją dietę, pilnowanie odpowiedniej regeneracji i redukcję napięć stresowych, co przyczyni się do regulacji hormonów i wyciszenia zmian trądzikowych.

Jak wspomóc organizm podczas walki z trądzikiem androgennym? Podpowiadamy!


Przy podejmowaniu walki z trądzikiem hormonalnym, należy skupić się na naturalnych metodach wspomagających leczenie trądziku. W tym przypadku mowa o wdrożeniu prawidłowej diety, suplementacji oraz zmianach w rytmie dnia.

Dieta na trądzik androgenny powinna uwzględniać produkty jak najmniej przetworzone. Wśród nich można zakwalifikować produkty pełnoziarniste z wysoką zawartością błonnika. Działanie takie pozwala ograniczyć produkty o wysokim indeksie glikemicznym, które powodują większe stężenia testosteronu.

Błonnik reguluje jego poziom, obniżając objawy trądziku hormonalnego. Ważne jest także ograniczenie samych węglowodanów w diecie. Zwiększenie względem nich ilości zdrowych tłuszczów roślinnych zmniejszy wydzielanie sebum, co pozwoli na zmniejszenie nieprzyjemnych objawów trądziku wieku dorosłego.

Ponadto dieta na trądzik pospolity powinna uwzględniać dużo warzyw i owoce jagodowe. Działają one regulująco na hormony płciowe. Do tego należy unikać ostrych przypraw, które prowokują produkcję sebum i dodatkowe pocenie się, co pogarsza odczuwane objawy skórne.

 

Suplementacja diety powinna zawierać składniki odżywcze i biologicznie aktywne, które zapobiegają rozwojowi patogennych bakterii i regulują stężenie glukozy, która może pogarszać objawy trądziku.

Oprócz tego dieta powinna być ograniczona w słodycze, mleko i jego przetwory, produkty fast-food i te z małą zawartością błonnika pokarmowego.

Wśród suplementów diety na trądzik hormonalny, poleca się:

  • witaminę D,
  • cynk,
  • Omega-3,
  • NAC,
  • Probiotyki.

Przedstawione wyżej suplementy to grupa preparatów, która działa przeciwzapalnie wobec lokalnego stanu zapalnego.

Witamina D, a właściwie jej niedobory są ściśle powiązane z występowaniem objawów trądziku hormonalnego. Witamina D ogranicza także poziom nadmiaru sebum i reguluje pracę gruczołów łojowych, co bezpośrednio przyczynia się do złagodzenia stanu skóry.

trądzik androgenny

Cynk działa jako czynnik bakteriostatyczny i zapobiega namnażaniu bakterii Propionibacterium acne. Obniża także stężenie DHT, czyli dihydrotestosteronu. Wpływa także na regenerację naskórka na powierzchni twarzy.

Kwasy Omega-3 to znane czynniki ograniczające stan zapalny. Wpływają one hormony męskie, regulując stężenie hormonu, jakim jest testosteron wolny. Oprócz tego wpływają one na syntezę SHBG - jest to białko wiążące hormony płciowe. Jego wyższy poziom jest wysoce pożądany przy nadprodukcji sebum, wysokim poziomie testosteronu i innych hormonów płciowych.

Omega-3 poprawiają wydzielanie łoju, kondycję skóry (niwelują zmiany w przebiegu złuszczonego naskórka), redukują długotrwały stres i skutecznie obniżają fluktuacje glukozy z produktów z wysokim indeksem glikemicznym. Można powiedzieć, że kwasy Omega-3 stanowią absolutną podstawę suplementacji stanie, jakim jest trądzik dorosłych.

NAC to N-acetylo-L-cysteina. Jest to preparat skutecznie wpływający na stężenie męskich hormonów płciowych, regulując je. Podobnie dzieje się w przypadku trądziku hormonalnego u dorosłych kobiet. NAC obniża stężenie glukozy, co ma przełożenie na kontrolę nad trądzikiem hormonalnym.

Probiotyki są ostatnim polecanym preparatem na wsparcie terapii trądziku pospolitego. Poprawiają one stan mikroflory bakteryjnej w jelitach oraz ochraniają inne tkanki, np. skórę, przed rozprzestrzenianiem się stanu zapalnego. Wykazano, że redukują one nadmiar sebum, korzystnie wpływają na cerę i są pomocne nie tylko w początkowym stadium choroby, ale także w zaawansowanym stadium.

Wymienione wyżej działania stanowią naturalne metody leczenia trądziku i pozwalają na szybką poprawę zdrowia i samopoczucia.

PODSUMOWANIE


Trądzik androgenny to popularna przypadłość wśród osób dorosłych, u których obecne są zmiany hormonalne. Dużo do powiedzenia w tym temacie mają męskie hormony płciowe i żeńskie. W wyniku ich nadmiaru dochodzi do zjawiska trądziku androgennego. Objawy tej przypadłości obejmują stan zapalny skóry na twarzy oraz miejsc z dużą liczbą gruczołów łojowych.

W diagnostyce trądziku androgennego kluczową rolę odgrywają badania hormonalne i asysta lekarza dermatologa. Aby skutecznie leczyć trądzik hormonalny, stosuje się odpowiednie leki w postaci antybiotyków, pochodnych witaminy A i innych preparatów nawilżających np. krem nawilżający skórę.

Wdraża się także naturalne metody leczenia, uwzględniające odpowiednią suplementację, modyfikację dietetyczną oraz większą regenerację i odpoczynek, co pozwala zredukować stres, często będący przyczyną zmian w stężeniach hormonów. Takie interdyscyplinarne działania pozwalają skutecznie wyleczyć trądzik hormonalny.

Źródła


Bagatin E, Freitas THP, Rivitti-Machado MC, Machado MCR, Ribeiro BM, Nunes S, Rocha MADD. Adult female acne: a guide to clinical practice. An Bras Dermatol. 2019 Jan-Feb;94(1):62-75. doi: 10.1590/abd1806-4841.20198203. Erratum in: An Bras Dermatol. 2019 Mar-Apr;94(2):255. Machado MCR [corrected to Rivitti-Machado MC]. PMID: 30726466; PMCID: PMC6360964.
Ju Q, Tao T, Hu T, Karadağ AS, Al-Khuzaei S, Chen W. Sex hormones and acne. Clin Dermatol. 2017 Mar-Apr;35(2):130-137. doi: 10.1016/j.clindermatol.2016.10.004. Epub 2016 Oct 27. PMID: 28274349.
Baldwin H, Tan J. Effects of Diet on Acne and Its Response to Treatment. Am J Clin Dermatol. 2021 Jan;22(1):55-65. doi: 10.1007/s40257-020-00542-y. Erratum in: Am J Clin Dermatol. 2020 Dec 26;: PMID: 32748305; PMCID: PMC7847434.
Jung JY, Kwon HH, Hong JS, Yoon JY, Park MS, Jang MY, Suh DH. Effect of dietary supplementation with omega-3 fatty acid and gamma-linolenic acid on acne vulgaris: a randomised, double-blind, controlled trial. Acta Derm Venereol. 2014 Sep;94(5):521-5. doi: 10.2340/00015555-1802. PMID: 24553997.
Cervantes J, Eber AE, Perper M, Nascimento VM, Nouri K, Keri JE. The role of zinc in the treatment of acne: A review of the literature. Dermatol Ther. 2018 Jan;31(1). doi: 10.1111/dth.12576. Epub 2017 Nov 28. PMID: 29193602.
Kober MM, Bowe WP. The effect of probiotics on immune regulation, acne, and photoaging. Int J Womens Dermatol. 2015 Apr 6;1(2):85-89. doi: 10.1016/j.ijwd.2015.02.001. PMID: 28491964; PMCID: PMC5418745.

 

 

Mateusz Jagielski - Szczypik
Dietetyk kliniczny, Trener przygotowania motorycznego

Specjalizuję się w żywieniu i treningu w zaburzeniach hormonalnych, głównie w chorobach Hashimoto i chorobach tarczycy. Autor licznych artykułów w tematyce  dietetyki i suplementacji. Na co dzień pomagam osobom odzyskać zdrowie poprzez zalecenia żywieniowe i odpowiednio przygotowany trening. Prowadzę również treningi motoryczne z dziećmi, by niwelować nieprawidłowe wzorce ruchowe i postawę.